Ăn dặm cho trẻ 6–12 tháng
Sữa mẹ đủ cho trẻ trong 6 tháng đầu. Từ 6 tháng, trẻ cần thêm thức ăn để đủ năng lượng, sắt, kẽm và các vi chất khác, trong khi vẫn tiếp tục bú mẹ.
Khi nào bắt đầu?
- Khi trẻ tròn 6 tháng. Bú mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu, rồi tiếp tục bú mẹ đến 2 tuổi hoặc lâu hơn.
- Trẻ ngồi vững và giữ được đầu.
- Trẻ nhìn, cầm thức ăn và tự đưa vào miệng.
- Trẻ nuốt được thức ăn thay vì đẩy ra ngoài bằng lưỡi.
Theo từng giai đoạn
6–8 tháng
- Độ đặc
- Nghiền nhuyễn, sệt; tăng dần độ đặc. Khoảng 8 tháng có thể cho thức ăn mềm cầm tay.
- Số bữa ăn dặm
- 2–3 bữa/ngày, bắt đầu vài thìa nhỏ và tăng dần
- Gợi ý
- Bột/cháo nghiền với thịt, cá hoặc trứng; bí đỏ, cà rốt, rau xanh nghiền; chuối, bơ nghiền.
9–11 tháng
- Độ đặc
- Băm nhỏ, cắt miếng mềm; thức ăn cầm tay.
- Số bữa ăn dặm
- 3–4 bữa/ngày và 1–2 bữa phụ nếu trẻ muốn
- Gợi ý
- Cháo đặc với thịt băm, cá, đậu phụ; rau củ luộc mềm cắt que; trái cây mềm cắt miếng.
12 tháng trở lên
- Độ đặc
- Ăn món của gia đình, cắt nhỏ, nấu mềm, không nêm muối.
- Số bữa ăn dặm
- 3–4 bữa/ngày và 1–2 bữa phụ
- Gợi ý
- Cơm nát, thịt cá trứng đậu, rau, trái cây; sữa bò có thể làm đồ uống từ 12 tháng.
Nên cho trẻ ăn
- Thực phẩm nguồn động vật mỗi ngày (thịt, cá, trứng) để có đủ sắt, kẽm, đạm.
- Rau và trái cây mỗi ngày; đậu, đỗ và các loại hạt nghiền mịn.
- Giới thiệu từng món mới một, kể cả trứng và đậu phộng (dạng nghiền mịn hoặc bơ đậu phộng), để dễ nhận ra nếu trẻ không hợp.
- Cho ăn đáp ứng: ngồi cùng trẻ, kiên nhẫn, không ép; trẻ có thể cần thử một món nhiều lần mới chịu ăn.
Cần tránh
- Không thêm muối, đường hay nước mắm vào thức ăn của trẻ.
- Không cho mật ong trước 12 tháng tuổi (nguy cơ ngộ độc botulinum).
- Không cho đồ uống có đường; hạn chế nước ép trái cây, ưu tiên trái cây nguyên quả.
- Hạn chế thực phẩm nhiều đường, muối, chất béo không lành mạnh (bánh kẹo, snack, đồ chế biến sẵn).
- Không cho sữa bò làm đồ uống chính trước 12 tháng (có thể dùng để nấu).
An toàn khi cho ăn
- Luôn ở cạnh khi trẻ ăn và cho trẻ ngồi thẳng.
- Cắt nho, cà chua bi thành 4; không cho hạt nguyên, thạch cứng hay miếng thức ăn tròn, cứng dễ gây hóc.
- Rửa tay và dụng cụ sạch; cho trẻ ăn ngay sau khi nấu, không để thức ăn đã nấu lâu ở nhiệt độ phòng.
- Đi khám nếu trẻ nổi mẩn, sưng môi, nôn, khó thở sau khi ăn, hoặc chậm tăng cân.
Nguồn tham khảo
- WHO — Guideline for complementary feeding of infants and young children 6–23 months (2023)
- WHO — Infant and young child feeding
- NHS — Your baby's first solid foods
Kết quả chỉ mang tính tham khảo cho người khỏe mạnh, không thay thế tư vấn của bác sĩ hay chuyên gia dinh dưỡng.
