Vitamin A
Cho mắt, da và miễn dịch
Vitamin A cần cho thị lực trong bóng tối, da và niêm mạc khỏe, miễn dịch và tăng trưởng. Có hai dạng: retinol (gan, trứng, sữa) và tiền vitamin A carotene (rau quả màu cam và xanh đậm).
- Nữ 19–50
- 700µg
- Nam 19–50
- 900µg
- Ngưỡng trên cho người lớn
- 3.000µg
Vai trò trong cơ thể
Thị lực ban đêm
Tạo sắc tố thị giác rhodopsin.
Miễn dịch
Giảm mức độ nặng của sởi, tiêu chảy ở trẻ.
Da và niêm mạc
Giữ hàng rào bảo vệ khỏe mạnh.
Tăng trưởng
Cần cho phát triển của trẻ và thai nhi.
Thiếu và thừa đều có hại
Thiếu vitamin A vẫn gặp ở trẻ nhỏ Việt Nam; trẻ 6–36 tháng được uống vitamin A liều cao vào Ngày Vi chất dinh dưỡng (1–2/6). Ngược lại, retinol liều cao (gan, viên uống) có thể gây độc và dị tật thai nhi.
Thực phẩm giàu Vitamin A
Xem tất cảGan bò (chín)
60 g
5.665µg
≈ 809% nhu cầu nữ 19–50 tuổi
Rất giàu vitamin A — ăn tối đa 1 lần/tuần, phụ nữ mang thai nên hạn chế.
Gan heo (chín)
60 g
3.243µg
≈ 463% nhu cầu nữ 19–50 tuổi
Rất giàu vitamin A — ăn tối đa 1 lần/tuần, phụ nữ mang thai nên hạn chế.
Gan gà (chín)
60 g
2.389µg
≈ 341% nhu cầu nữ 19–50 tuổi
Rất giàu vitamin A — ăn tối đa 1 lần/tuần, phụ nữ mang thai nên hạn chế.
Khoai lang luộc
1 củ vừa · 150 g
1.181µg
≈ 169% nhu cầu nữ 19–50 tuổi
Cá chình (chín)
100 g
1.137µg
≈ 162% nhu cầu nữ 19–50 tuổi
Cải xanh (luộc)
150 g
927µg
≈ 132% nhu cầu nữ 19–50 tuổi
Bí hồ lô (nướng)
150 g
837µg
≈ 120% nhu cầu nữ 19–50 tuổi
Cà rốt (luộc)
80 g
682µg
≈ 97% nhu cầu nữ 19–50 tuổi
Giá trị trên 100 g phần ăn được, lấy nguyên từ nguồn gốc kèm mã tra cứu. Hàm lượng thực tế thay đổi theo giống, vùng trồng, cách chế biến; “—” nghĩa là nguồn chưa có số liệu, không phải bằng 0.
Khi thiếu hụt — dấu hiệu có thể gặp
- Quáng gà
- Khô mắt, vệt Bitot
- Da khô, sần
- Trẻ dễ nhiễm trùng, tiêu chảy kéo dài
Thông tin tham khảo, không phải chẩn đoán. Một triệu chứng có thể có nhiều nguyên nhân; hãy trao đổi với nhân viên y tế nếu triệu chứng kéo dài.
Nhóm dễ thiếu
- Trẻ 6–59 tháng
- Phụ nữ cho con bú
- Người kém hấp thu chất béo (bệnh gan, tụy, ruột)
- Chế độ ăn rất ít rau quả và chất béo
Triệu chứng liên quan
Hấp thu
Giúp hấp thu tốt hơn
- Ăn rau củ màu cam – xanh đậm cùng chút dầu mỡ
- Dầu ăn có bổ sung vitamin A (theo Nghị định 09/2016)
- Trứng, sữa; gan với lượng nhỏ
Làm giảm hấp thu
- Chế độ ăn quá ít chất béo
- Bệnh gan, tụy, ruột
Nhu cầu khuyến nghị mỗi ngày
| Nhóm | Lượng |
|---|---|
| Trẻ 1–3 tuổi | 300 µg |
| Trẻ 4–8 tuổi | 400 µg |
| Trẻ 9–13 tuổi | 600 µg |
| Nam từ 14 tuổi | 900 µg |
| Nữ từ 14 tuổi | 700 µg |
| Phụ nữ mang thai | 770 µg |
| Phụ nữ cho con bú | 1.300 µg |
Đơn vị µg RAE (đương lượng hoạt tính retinol).
Khi dư thừa
Retinol (từ gan, viên uống) vượt 3.000 µg/ngày lâu dài có thể gây tổn thương gan, đau đầu, giảm mật độ xương; khi mang thai gây dị tật thai nhi. Carotene từ rau quả không gây độc (chỉ làm da hơi vàng).
Ngưỡng trên cho người lớn: 3.000 µg/ngày (chỉ tính vitamin A dạng retinol (gan, viên uống))
